တော်လှန်ရေးနယ်မြေအချို့မှာ အခွန်ကောက်ခံတဲ့အခါ အာဏာရှင်ခေတ်တွေကအတိုင်း ‘အမိန့်’ နဲ့ ကောက်ခံတာ၊ ကောက်ခံရရှိတဲ့ အခွန်ငွေကို သုံးစွဲတဲ့အခါ ပွင့်လင်းမြင်သာမှု အားနည်းတာတွေ ရှိနေပါတယ်။ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းမှုတွေမှာလည်း စနစ်ဟောင်းက ဥပဒေပုဒ်မတွေကိုပဲ အသုံးပြုပြီး တရားစီရင်နေတာမျိုးတွေ ရှိနေတာဟာ ‘စနစ်သစ်’ ကို သွားနေတဲ့ လမ်းကြောင်းအပေါ် စိန်ခေါ်မှုကြီးတခု ဖြစ်နေပါတယ်။

ကျူးလွန်သူကို ပုဂ္ဂိုလ်ရေးနဲ့မရောထွေးစေဘဲ ပြတ်ပြတ်သားသား အရေးယူဆောင်ရွက်ပါမှ ကျူးလွန်ခံရသူအတွက် စစ်မှန်တဲ့ တရားမျှတမှုဖြစ်သလို နောင်ဖြစ်လာမယ့် အမှုတွေကိုလည်း ကာကွယ်နိုင်မယ်လို့ ယူဆပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကျူးလွန်ခံရသူကို victim blaming မလုပ်ကြဘဲ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ ပြန်လည်ထူထောင်နိုင်စေဖို့ အကောင်းဆုံး ဆက်ပြီးကူညီပေးရမှာပါ။

ပဋိပက္ခနဲ့ စစ်မက်တွေအကြား ထိခိုက်မှုများစွာနဲ့ နှစ်ရှည်လများဖြတ်သန်းလာတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံထဲက လူထုအကြား တနေ့နေ့တချိန်ချိန် တရားမျှတမှုရှာဖွေကြ၊ အရေးဆိုကြရင် ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်းနည်းလမ်း(punitive justice) တခုတည်းကို စိတ်ခံစားချက်နောက်လိုက်ပြီး ရွေးချယ်ကြမှာ စိုးရိမ်မိပါတယ်။

ပကဖ၊ ပလဖတွေရဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ကြားရတဲ့အခါ တော်လှန်ရေးရဲ့ တိမ်းညွတ်မှုဟာ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ ... စနစ်ချထားတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးနဲ့ စနစ်မချနိုင်သေးတဲ့ စစ်တပ်လေးတွေရဲ့ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအကြားမှာ ပြည်သူလူထုရဲ့ သည်းခံနိုင်စွမ်းဟာ နေ့တိုင်း အစမ်းသပ်ခံဖြစ်လာပါတယ်။